Mesihi (Priştineli) Kimdir, Kısaca Hayatı, Eserleri, Edebi Kişiliği, Hakkında Bilgi

MESİHİ [Priştineli] ( ? -1512)

Osmanlı Divan şairi. Divan edebiyatında ilk kez şehrengiz yazmıştır.

Priştine’de (bugün Kosova’da) doğdu, 30 Temmuz 1512’de Bosna’da öldü. Doğum tarihi bilinmiyor. Asıl adı İsa ya da Mesih’tir. Genç yaşında tımarlı sipahi iken İstanbul’a gitti. Bir süre medrese öğrenimi gördü. Hattatlığa merak sardı. Bu sanattaki ustalığı ve başarısıyla sadrazam Hadım Ali Paşa’nın divan kâtipliğine atandı. İçkiye aşırı düşkünlüğü, düzensiz yaşayışı, görevini aksatması paşanın gözünden düşmesine neden oldu. Hadım Ali Paşa’nın 1511’de ölümü üzerine koruyucusuz kaldı. Tacizade Cafer Çelebi’nin ilgisini çekebilmek için ona en başarılı kasidelerinden biri olan “Bahariye” kasidesini sundu. Umduğunu bulamadı, ancak Bosna’da ufak bir tımar edinebildi. Ölümünden az önce I.Selim’in [Yavuz] koruması altına girmeye çalıştı.

Mesihi’nin Divan’ında bin sekiz yüz kadar beyit vardır. Düşünceden çok duygu ve hayalin yoğun olduğu gazelleri Divan’inin en uzun bölümünü oluşturur. Gazelleri de neşeli, duygusal yaratılışını belgelemiştir. Hadım Ali Paşa’ya yazdığı mersiye çok beğenilmiş, “Bahariye” kasidesi de ayrıca Latince ve İtalyanca’ya çevrilmiştir. İnşa kitabı niteliğinde olan Gül-i Sadberk, yüze yakın edebi mektubu kapsar. Şehrengiz'inde, Edirne’nin güzellerini betimlemiştir. Yapıtın girişinde güzellere aşırı tutkunluğunu belirtir, Tanrı’dan bağışlanmasını diler. Kaynaklar, Divan edebiyatında tür olarak şehrengizi ilk kez onun yazdığında birleşirler.

Mesihi’nin 15.yy şairleri arasında seçkin bir yeri vardır. Şiirlerinde Divan edebiyatının kurallarına bağlı kalmıştır. Ama sık sık yalın söyleyişlere, halk arasında yaygın olarak kullanılan yöresel deyim ve atasözlerine yer vermiştir. Arapça, Farsça sözcükleri sınırlı kullanmıştır.

•    YAPITLAR (başlıca): Divan, (İstanbul Üniversitesi Merkez Kütüphanesi Türkçe Yazmalar, No.668); Gül-i Sadberk, (Selim Ağa Kütüphanesi, Hüdayi Kitapları, No.57); Şehrengiz, (Süleymaniye Kütüphanesi, Ali Nihad Tarlan Kitapları, No. 69/2).

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi